Voeding en Kanker info - Sojaproducten

Er is nog geen duidelijkheid over de invloed van soja op de kans op borstkanker. Er zijn eerste aanwijzingen dat soja het risico op borstkanker mogelijk kan verlagen. Er is nog meer onderzoek nodig voordat wij een aanbeveling hierover kunnen doen.

Onderzoek laat zien dat vrouwen die van kinds af aan gewend zijn sojaproducten te eten, zoals in Azië, een kleinere kans hebben op het krijgen van borstkanker. Westerse vrouwen zijn niet gewend langdurig soja te gebruiken. Het lijkt erop dat westerse vrouwen hierdoor geen verkleinde kans op borstkanker hebben.

Wat is soja?

Soja is afkomstig van de sojaboon. Van deze peulvrucht worden sojaproducten gemaakt zoals vleesvervangers en andere vegetarische producten. Ook soja ’zuivel’ (sojamelk, sojapudding, sojayoghurt) en producten die in de Indische keuken gangbaar zijn zoals tofu en tempé worden gemaakt van sojabonen.

Daarnaast wordt soja ook in veel levensmiddelen verwerkt, zoals in sommige sauzen en kant-en-klaar maaltijden. Op de verpakking staat of een product soja bevat. Soja is rijk aan eiwit en onverzadigd vet. Het bevat ijzer en vitamine B1.

Wat is bekend uit onderzoek?

Uit het grootste onderzoek ooit naar voeding, leefstijl en kanker van het Wereld Kanker Onderzoek Fonds blijkt dat het bewijs voor het effect van soja op de kans op borstkanker nog onduidelijk is.

Soja bevat isoflavonen, stoffen die erg lijken op het hormoon oestrogeen dat het lichaam zelf maakt. Isoflavonen worden ook wel plantaardige oestrogenen of fyto-oestrogenen genoemd. Deze fyto-oestrogenen kunnen invloed hebben op vormen van kanker die gevoelig zijn voor hormonen zoals borstkanker.

Isoflavonen lijken de werking van oestrogeen in het lichaam tegen te gaan. Dit komt doordat ze in het lichaam de plek innemen van oestrogeen, ze verdringen als het ware het oestrogeen wat door het lichaam wordt gemaakt. Sojaproducten lijken daarom de kans op het krijgen van borstkanker te verkleinen.

Maar er is nog meer onderzoek nodig voordat hierover conclusies getrokken kunnen worden.

Aziatische vrouwen krijgen minder vaak borstkanker

In Azië komt borstkanker relatief minder voor. Dat vestigt de aandacht op soja omdat in Azië veel soja wordt gebruikt.

Bij Aziatische vrouwen die hun hele leven lang sojaproducten gebruiken in grotere hoeveelheden dan westerse vrouwen lijkt er een beschermend effect van soja te zijn op het krijgen van borstkanker. Maar het is lastig te zeggen of dit effect echt door soja komt. Onze westerse voeding en leefstijl wijkt op veel meer punten af van de Aziatische keuken en leefstijl.

Drie porties soja per dag

Om een mogelijk gunstig effect te hebben en toch niet te veel soja binnen te krijgen wordt voorlopig aangeraden om maximaal 2-3 porties sojaproducten per dag te gebruiken. In Azië wordt deze hoeveelheid soja gebruikt en daar lijkt deze hoeveelheid veilig. Je kunt bijvoorbeeld een paar keer per week rood vlees vervangen door een sojaproduct als tempé of tofu.

Sojasupplementen mogelijk niet veilig tegen borstkanker

Sojasupplementen (pillen, poeders, preparaten) kunnen grote hoeveelheden isoflavonen bevatten. Het is niet altijd duidelijk hoeveel isoflavonen een preparaat bevat. Er is onvoldoende bekend over het effect van deze sojasupplementen op het ontstaan en de groei van kanker. Gebruik daarom geen sojasupplementen.