Groenten en fruit

Er is weinig wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de combinatie van kanker en veganistische voeding. Op basis van de huidige aanwijzingen is er nog onvoldoende bewijs dat een veganistisch dieet kanker kan remmen. Er is meer onderzoek nodig om dit te kunnen bevestigen.

Wat er bekend is over de relatie tussen een vegetarische voeding en het risico op het krijgen van kanker kunt u lezen bij Kan ik met een vegetarische voeding mijn risico op het krijgen van kanker verlagen?

Er zijn geen publicaties gevonden over een mogelijk gunstig effect van een veganistische voeding op kanker of op een behandeling met chemotherapie. In zijn algemeenheid geldt dat wanneer eenmaal kanker is ontstaan voeding, een dieet of voedingssupplementen de kwaadaardige groei van een tumor niet meer kan beïnvloeden. Dat kan alleen door medische behandelingen, zoals chemotherapie, zolang die mogelijk zijn.

Voeding, een dieet of voedingssupplementen hebben een rol om de conditie van de patiënt zo goed mogelijk te houden zodat behandelingen, die mogelijk en effectief zijn, kunnen plaatsvinden. En als medische behandelingen niet meer mogelijk zijn, is voeding er bij vergevorderde kanker op gericht om de patiënt zich zo prettig mogelijk te laten voelen.

Veganistische voeding

Een veganistische voeding kenmerkt zich door grote hoeveelheden groenten, fruit, peulvruchten, granen en noten die gegeten worden. Bij een veganistische voeding worden alle van dieren afkomstige producten zoals zuivelproducten, eieren en vlees- en vis(producten) achterwege gelaten. Hierdoor is het, vergeleken met een voeding waarin wel dierlijke producten voorkomen, lastiger om voldoende eiwit en bepaalde vitaminen en mineralen binnen te krijgen. Hierdoor kunnen tekorten ontstaan. Laat uw veganistische voedingspatroon dan ook altijd beoordelen door een diëtist.

Een diëtist kan u adviseren welke producten en hoeveel u hiervan moet gebruiken om vlees-, ei- en zuivelproducten te vervangen. Zo kunt u er samen voor zorgen dat u geen tekorten krijgt.

Een tekort aan eiwit en aan vitaminen en mineralen kan zorgen voor een slechter herstel na de chemotherapie. De diëtist kan ook beoordelen of supplementen nodig zijn en of die passen en zijn toegestaan bij de soort chemotherapie die wordt toegepast. Neem supplementen niet zomaar. Sommige supplementen kunnen de werking van chemotherapie ongunstig beïnvloeden.

Er zijn een aantal voedingsstoffen waar u extra op moet letten als u veganistisch eet:

  • Vitamine B12.
  • Omdat vitamine B12 alleen voorkomt in dierlijke producten (vlees, zuivel en eieren), doen veganisten er verstandig aan B12-supplementen te slikken (tot 100% van de Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid).
  • Vitamine D. Vitamine D zit in vette vis, in zuivelproducten en wordt toegevoegd aan margarine en bak- en braadvet. Strikte vegetariërs en veganisten missen deze bron van vitamine D. Het is verstandig om vitamine D verrijkte soja- of rijstdrank te gebruiken of te kiezen voor een supplement (tot 100% van de Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid).
  • Calcium. De belangrijkste bron voor calcium zijn zuivelproducten zoals melk en kaas. Veganisten gebruiken geen zuivel en kunnen hierdoor ook een tekort hebben aan calcium in de voeding. Als u geen zuivelproducten kunt of wilt gebruiken, zijn plantaardige producten een alternatief. Groene groenten, noten en peulvruchten leveren ook calcium. U moet echter wel heel veel van deze producten eten om aan de calciumbehoefte te voldoen. Een ander alternatief voor zuivel is om te kiezen voor dezelfde soort producten maar dan op sojabasis. Sojaproducten zijn van nature arm aan calcium maar kunnen door de fabrikant worden verrijkt met calcium, vitamine B en vitamine D tot op hetzelfde niveau als productengemaakt van zuivel. Controleer altijd op de verpakking van het sojaproduct of het verrijkt is met calcium. Wat u kunt doen om voldoende calcium binnen te krijgen leest u bij Wat is goed om te eten bij botontkalking?
  • IJzer. IJzer uit plantaardig voedsel wordt door het menselijk lichaam moeilijker opgenomen dan ijzer uit vlees. Vitamine C zorgt dat ijzer beter wordt opgenomendoor het lichaam. Zorg daarom dat u producten die veel vitamine C bevatten (bijvoorbeeld een stuk fruitof sinaasappelsap) tegelijk eet met producten die veel ijzer bevatten zoals bruin of volkoren brood, volkoren producten (bijvoorbeeld volkoren pasta, zilvervliesrijst) en peulvruchten (bijvoorbeeld bruine bonen en linzen).

Bij een veganistische voeding is het belangrijk om te variëren. Op die manier is de kans klein dat u tekorten krijgt.

Meer informatie

Voor meer informatie over de verschillende vitamines en mineralen en wat ze doen, kunt u verder lezen bij het voedingscentrum.

Alles over vitamines

Alles over mineralen

 

Veganistische voeding bij vergevorderde kanker

En er zijn geen aanwijzingen dat een veganistische voeding meer bijdraagt aan een goede conditie bij een behandelingtegen kanker dan een voeding met dierlijke producten. Een veganistische voeding kán een volwaardige voeding zijn, maar dan moeten van de toegestane producten behoorlijke hoeveelheden kunnen worden gegeten en tekorten worden aangevuld.

Bij een slechte eetlust of bij klachten als gevolg van de vergevorderde kanker of de behandeling is er een verminderde voedingsinname. Het risico op tekorten bij een veganistische voeding neemt dan toe. Hierdoor kan gewichtsverlies worden versneld en de conditie juist meer achteruitgaan.

Als medische behandelingen niet meer mogelijk zijn, is voeding bij vergevorderde kanker er op gericht dat de patiënt zich zo prettig mogelijk te laten voelen. Soms is het mogelijk om redelijk goed te eten en van producten en maaltijden te genieten, maar soms voelt iemand, die steeds zieker wordt, zich er prettiger bij om juist niet zo met eten en drinken bezig te zijn. Het is dan de vraag of een bepaald type voeding zoals een veganistische voeding er aan bijdraagt dat de patiënt zich prettig te laten voelen. En of een specifiek dieet volgen past bij de kijk op en het omgaan met de ziekte.

Het enigszins of helemaal loslaten van de strenge principes van de veganistische voeding kan ervoor zorgen dat de patiënt zich prettiger gaat voelen. Dat is heel persoonlijk en wisselt in de loop van de ziekte.

Veganistische voeding en prostaatkanker

Bij een studie bij een kleine groep mannen met prostaatkanker is gekeken naar het effect van een veganistische voeding op vertraging van de tumorgroei en Prostaat Specifiek Antigeen (PSA waarden). De mannen in de interventiegroep volgden een veganistisch dieet in combinatie met 30 minuten bewegen per dag, stressmanagement (60 minuten per dag) en wekelijks lotgenotencontact.. Daarnaast moesten de mannen supplementen slikken met soja, vitamine E, visolie, selenium en vitamine C. Deze mannen werden vergeleken met mannen die hun normale leefpatroon moesten aanhouden. De mannen die het veganistisch dieet volgden, hadden na een jaar lagere PSA waarden en minder tumorgroei dan de mannen die hun gewone leefstijl bleven volgen. Een nadeel van dit onderzoek is dat er slechts 93 mannen in totaal aan meededen. Het is moeilijk om aan dit onderzoek conclusies te verbinden omdat onduidelijk is of het effect komt door de veganistische voeding, door de andere wijzigingen in hun leefstijl of doordat de mannen afvielen (4,5 kg in 1 jaar).