Hygiƫnische voeding bij een verminderde afweer

Voeding en Kanker info - Bacterien & Hygiene
De richtlijn hygiënische voeding wordt geadviseerd bij sommige vormen van kanker (zoals leukemie en andere vormen van bloedkanker) die behandeld worden met intensieve chemotherapie. Het gaat dan om een extra hoge dosis en/of langere duur van de chemotherapie. Hierdoor daalt het gehalte aan witte bloedcellen wat leidt tot minder weerstand tegen infecties.

De richtlijn hygiënische voeding heeft als doel om zo min mogelijk ziekteverwekkers zoals schimmels, gisten en bacteriën via de voeding binnen te krijgen. Hierdoor kunnen voedselinfecties voorkomen worden.

Ook kan hygiënische voeding nodig zijn na een stamceltransplantatie als medicijnen moeten worden gebruikt die de weerstand onderdrukken. Hierdoor is er namelijk een grotere kans op een voedselinfectie.

Voor wie geldt de richtlijn hygiënische voeding?

De richtlijn hygiënische voeding geldt voor jou als je preventieve antibiotica en/of medicijnen die de afweer onderdrukken gebruikt.

Bij preventieve antibiotica moet er sprake zijn van het gebruik van een combinatie van minimaal 2 van de volgende medicijnen: fluconazol®, ciproxine®, colistine® of cotrimoxazol­­®.

Van afweeronderdrukkende medicijnen is sprake als je één van de volgende medicijnen gebruikt: Neoral®, Prograft® en Cellcept®, en/of Prednison® (vanaf 0,5 mg/kg lichaamsgewicht/dag, je kunt aan je arts vragen welke dosis jij krijgt).

Wat zijn de adviezen uit de richtlijn hygiënische voeding? 

Eet geen:

Hoe ga je hygiënisch met voedsel om?

Bereiding

Bewaren

Hoe lang kan ik voedingsmiddelen bewaren?

Over het algemeen geldt: hoe korter voeding bewaard wordt, hoe veiliger. Let op de houdbaarheidsdatum en bewaarinstructies op de verpakking. Als op de verpakking een kortere bewaartermijn staat dan in onderstaande tabel, dan kan je het beste de termijn op de verpakking aanhouden.

Bewaartijden van geopende verpakkingen of producten zonder houdbaarheidsdatum In de koelkast (max 7°C) In de diepvries (max -18°C)
Gesneden en gewassen groenten (ook ongeopend) 1 dag 12 maanden (eerst blancheren)
Bladgroenten (sla, andijvie, spinazie) 2 dagen
Aardbeien, bessen, bramen, frambozen, kersen 3 dagen 12 maanden
Appels, peren 1 maand
Geopende melkproducten 4 dagen
Geopende vruchtensappen 4 dagen
Rauw vlees (rund, varken, kip) 2 dagen 9 maanden
Rauw varkensvlees 2 dag 4 maanden
Rauw bewerkt vlees (gehakt, hamburger, slavink) 1 dag 3 maanden
Vleeswaren 4 dagen 3 maand
Rauwe magere vis, rauwe garnalen 2 dagen 6 maanden
Rauwe vette vis (zoals haring) 2 dagen 3 maanden
Rauwe mosselen 1 dag
Gebakken vis, gekookte garnalen, gekookte mosselen 1 dag 3 maanden
Zoute haring 1 dag 3 maanden
Gerookte vis (niet voorverpakt) 2 dagen 3 maanden
Rauw ei 4 weken
Gekookt ei 1 week
Stuk jonge kaas, smeerkaas, geraspte kaas 1 week 3 maanden
Stuk oude kaas 2 weken 3 maanden
Plakken kaas, zachte kaas 4 dagen
Brood 4 dagen 4 weken
Salades zoals huzarensalade, eiersalade 3 dagen
Bereide soep 2 dagen 3 maanden
Groenten uit blik of glazen pot 2 dagen 3 maanden
Restjes 2 dagen 3 maanden
Gebak met slagroom 1 dag 1 maand
Gebak zonder slagroom 3 dagen 3 maanden

Gebaseerd op de bewaarwijzer van Het Voedingscentrum.

Eten bereid door anderen

Vraag na bij eten wat door anderen bereid is (bijvoorbeeld in de snackbar, restaurant, broodjeszaak) of de voeding voldoet aan deze richtlijn hygiënische voeding. Afhaalrestaurants houden de voeding doorgaans langer dan een uur warm en zijn dan afgeraden.

Eten van thuis tijdens een ziekenhuisopname

In sommige ziekenhuizen mag je ook maaltijden van thuis eten. Overleg dit altijd eerst met de arts of verpleegkundige, om te vragen of dit mag. Als het mag, kun je een warme maaltijd van thuis laten meenemen. Zorg dan dat de maaltijd is bereid volgens bovenstaande adviezen. De maaltijd kan dan in de afdelingskeuken worden verhit.