- Voeding en Kanker Info - https://www.voedingenkankerinfo.nl -

Is het goed om vette vis of visolie supplementen te gebruiken als ik kanker heb?

Voeding en Kanker info - visolie

Voeding en Kanker info - visolie

Dat hangt ervan af. Omega-3-vetzuren lijken goed te zijn voor het behouden van je gewicht en je conditie. Het effect ervan bij bestraling is nog onzeker, net als het effect op herstel na operaties. Bij sommige chemotherapieën hebben vette vis en visolie mogelijk een negatief effect op de behandeling. Dit gaat specifiek om het middel Irinotecan en platina bevattende chemotherapieën zoals Cisplatin en Oxaliplatin. Bij andere soorten chemotherapie is het heel goed om tenminste één keer per week vis te eten. Meer hierover lees je in het artikel Vis en chemotherapie.

Wat zijn omega-3-vetzuren?

Omega-3-vetzuren zijn essentiële vetzuren. Dit betekent dat het lichaam ze nodig heeft om goed te functioneren, maar ze niet zelf kan aanmaken. Je moet daarom omega-3-vetzuren via je voeding moet binnenkrijgen. Omega-3-vetzuren helpen in het lichaam ontstekingen te verminderen.

De bekendste omega-3-vetzuren zijn alfa-linoleenzuur (ALA), eicosapentaeenzuur (EPA) en docosahexaeenzuur (DHA). ALA komt voor in raapzaad-, lijnzaad- en sojaolie en in walnoten. EPA en DHA komen voor in (vette) vis en worden ook wel visvetzuren genoemd. Daarnaast worden EPA en DHA soms toegevoegd aan margarine en brood. Ook bestaat er veevoer met toegevoegd EPA en DHA, waardoor er eieren en vlees met omega-3-vetzuren te koop zijn. EPA wordt soms ook toegevoegd aan medische voeding, zoals drink- en sondevoeding. Daarnaast zijn er supplementen verkrijgbaar met visolie en/of DHA en EPA.

Vette en magere vis

Vette vis bevat meer dan 5% vet. Dit is bijvoorbeeld makreel, haring, heilbot, bokking, sardines en zalm. Magere vis heeft minder dan 5% vet. Voorbeelden van magere vis zijn baars, zeeduivel, zeewolf, schar, tong, wijting, schelvis, koolvis, tonijn en kabeljauw.

Wat is bekend uit onderzoek?

Omega-3-vetzuren en chemotherapie

Wanneer je behandeld wordt met Irinotecan of platina bevattende chemotherapie zoals Cisplatin en Oxaliplatin is het beter om geen vette vis, visoliecapsules of –drankjes te gebruiken 24 uur voor tot 24 uur na de behandeling. Als je drinkvoeding gebruikt, kun je vragen om een variant zonder toegevoegde visvetzuren. Andere producten die verrijkt zijn met omega-3-vetzuren, zoals bepaalde soorten margarine, bak- en braadproducten en mayonaise, kun je in deze periode wel blijven gebruiken. Voor andere chemotherapieën geldt dit advies niet. Dan is het heel goed om tenminste één keer per week vis te eten. Lees hierover meer in ons artikel over vis en chemotherapie.

Omega-3-vetzuren en bestraling

Uit onderzoek met kankercellen in reageerbuizen bleek dat de cellen minder hard groeiden als er een half uur voor bestraling EPA werd toegevoegd aan de reageerbuis. In deze studie zorgde EPA dus voor een groter effect van de bestraling. Dit is echter het resultaat van slechts één studie, uitgevoerd met cellen in reageerbuizen. Het wil daarom niet zeggen dat het in het menselijk lichaam ook zo werkt. In mensen zou EPA de effecten van bestraling ook helemaal geen invloed kunnen hebben of zelfs kunnen verminderen. Er is meer onderzoek nodig om het effect van EPA tijdens bestraling te kunnen bepalen.

Omega-3-vetzuren en verlies van gewicht en conditie

Er zijn verschillende studies gedaan naar omega-3-vetzuren en ondergewicht bij kanker. In deze studies leek EPA patiënten met kanker te helpen bij het behouden van hun gewicht en conditie. Lees meer over het wetenschappelijk onderzoek.

Omega-3-vetzuren en herstel na operatie

Ook zijn er verschillende studies gedaan naar het effect van omega-3-vetzuren op ontstekingen bij kanker. Dit leverde verschillende resultaten op. In 2019 is daarom op basis van al het huidige bewijs gekeken naar het effect van omega-3-vetzuren op ontstekingen bij mensen die geopereerd zijn aan kanker in het spijsverteringskanaal. De resultaten lijken gunstig, maar er is nog onvoldoende bewijs om conclusies te trekken. Lees meer over het wetenschappelijk onderzoek.

Ons advies

Eet ten minste één keer per week vis. Alleen 24 uur tot 24 uur na specifieke chemotherapieën (Irinotecan en platina bevattende chemotherapie zoals Cisplatin en Oxaliplatin) is het beter om geen vette vis of visolie supplementen te nemen.

Vond je dit artikel interessant en wil je op de hoogte gehouden worden van de nieuwste ontwikkelingen over voeding en kanker? Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief:
Ja, ik wil me graag aanmelden

 

 

Lees meer over het wetenschappelijk onderzoek

Omega-3-vetzuren en verlies van gewicht en conditie

Er zijn verschillende studies gedaan naar omega-3-vetzuren en ondergewicht bij kanker. In deze studies leek EPA patiënten met kanker te helpen bij het behouden van hun gewicht en conditie. Deze studies hebben echter een aantal beperkingen:
1. er deden te weinig patiënten mee aan de studie,
2. de patiënten die in de studie omega-3-vetzuren kregen, zijn niet vergeleken met mensen die dit niet kregen (geen controlegroep),
3. het was niet duidelijk of het effect door EPA kwam of door iets anders.

Hierdoor zijn de resultaten van deze studies niet voldoende betrouwbaar. Er kan dus niet worden geconcludeerd dat EPA een positief effect heeft op slechte eetlust (anorexie) en verlies van gewicht en conditie bij patiënten met kanker. Ook is er nog te weinig duidelijk over de invloed van omega-3-vetzuren op andere bijwerkingen van verschillende behandelingen.

Omega-3-vetzuren en herstel na operatie

In 2019 is op basis van al het huidige bewijs gekeken naar het effect van omega-3-vetzuren op ontstekingen bij mensen die geopereerd zijn aan kanker in het spijsverteringskanaal. In een overzichtsartikel zijn in totaal elf studies vergeleken, waarbij bijna 400 mensen omega-3-vetzuren kregen en ongeveer 370 mensen een placebo, oftewel een nepmiddel zonder omega-3-vetzuren. Resultaten laten zien dat de mensen die omega-3-vetzuren gebruikten na de operatie minder TNF-alfa, een stof die vrijkomt bij ontstekingen, in hun bloed hadden dan mensen die de placebo gebruikten. Er werden alleen geen verschillende gevonden tussen de twee groepen wanneer verder werd gekeken naar de specifieke behandeling en de samenstelling van de voeding met omega-3-vetzuren. Andere resultaten laten zien dat mensen die de omega-3-vetzuren als supplement, drinkvoeding of sondevoeding namen minder CRP, een andere stof die vrijkomt bij ontstekingen, in hun bloed hadden dan mensen die omega-3-vetzuren via hun bloed kregen toegediend. Deze resultaten zijn echter nog niet sterk genoeg om conclusies aan te verbinden. Het ging namelijk om elf kleine studies, die onderling erg verschilden. Om meer te kunnen zeggen over het effect van omega-3-vetzuren na een operatie zijn grotere studies nodig.